Onepass
ONEPASS | Dit is een speciaal artikel

Het Swiebertje-effect

​​​​​​​Soms maakt een televisie- of filmkarakter zóveel indruk, dat we de acteur nooit meer los kunnen zien van een bepaalde rol. Wát ze ook proberen, ze komen er nooit meer vanaf.

swiebertje
Door: Redactie Panorama

Het is net een sticker, je komt er nooit meer vanaf

Soms maakt een televisie- of filmkarakter zóveel indruk, dat we de acteur nooit meer los kunnen zien van een bepaalde rol. Wát ze ook proberen, ze komen er nooit meer vanaf. Panorama selecteerde zes acteurs die kampen met het Swiebertje-effect. “Nog steeds word ik iedere dag wel twee of drie keer nageroepen.”

De enige echte Swieber

Joop Doderer: Swiebertje

Als je personage een eigen term op Wikipedia heeft, moet een rol wel héél veel indruk hebben gemaakt. Het Swiebertje-effect: Joop Doderer kon het als een immens compliment opvatten. Van 1955 tot en met 1975 vertolkt hij de titeltol in een kinderserie die dermate tot de verbeelding spreekt dat Doderer voor altijd Swiebertje is. Het is een eer, maar ook een loden last. Doderer vertrok naar Engeland om los te komen van de in ons land zo geliefde zwerver. Daar had hij werk zat, maar om persoonlijke redenen kwam hij terug naar Nederland. Want ach, zo erg vond hij het allemaal ook weer niet. “Ik ben niet zo’n acteur die zegt: één keer in mijn leven moet ik nog eens Hamlet spelen. De komische kant hangt aan mij, al heb ik ook serieuze rollen gespeeld. Dat kan, want ik ben een acteur van de oude stempel, van een stevige generatie waar vakkennis hoog in het vaandel staat. Bij Goede Tijden, Slechte Tijden staan mijn tenen krom in mijn schoenen. Die spelers helpen het acteursvak naar de sodemieterij.”

Voor zijn dood in 2005 onthulde Doderer zelf nog een Swiebertje-borstbeeld in Oudewater, het stadje waar veel opnames voor de serie zijn gemaakt.

De dansende Swieber

Alfonso Ribeiro: Carlton Banks

The Fresh Prince of Bel-Air hoort in hetzelfde rijtje als Friends en Married… with Children. Al sinds de vorige eeuw worden er geen nieuwe afleveringen meer gemaakt, maar de comedy’s blijven maar herhaald worden op de Nederlandse televisie. Dus blijft Carlton Banks op de klanken van Tom Jones zijn even indrukwekkende als lachwekkende dansmoves showen.

Maar niet alleen voor de Nederlandse programmeurs heeft de tijd stilgestaan. Carlton-vertolker Alfonso Ribeiro schittert 148 afleveringen lang aan de zijde van Will Smith, maar dat blijkt geen opmaat voor een fraaie carrière in Hollywood zoals zijn collega en hoofdrolspeler wel kreeg. Althans, als acteur. Ribeiro, 47 jaar inmiddels, produceert nu vooral Amerikaanse sitcoms. Hij zei er eerder over: “Het is een voorrecht geweest die rol te spelen, ik krijg altijd geweldige reacties van fans. Dat maakt me trots. Aan de andere kant: als iedereen je met een bepaalde rol associeert, blokkeert dat andere dingen. Je wordt altijd voor hetzelfde typetje gecast, dus ik heb me creatief niet kunnen ontwikkelen en niet de dingen kunnen doen die ik de laatste achttien jaar had willen doen. Maar het heeft me wel weer andere dingen gebracht. Door Carlton heb ik de kans gekregen producent te worden en dat is ook fantastisch werk. Ik heb ook al achttien jaar werk als producent in deze branche, dus ik heb niets te klagen.”

De asociale Swieber

René van ’t Hof: Kees Flodder

Er zijn drie films en daarna een televisieserie gemaakt van Flodder. Hoewel de laatste aflevering is opgenomen in 1998, zendt RTL5 nog dagelijks één en soms ook wel twee van de 62 afleveringen uit. Daarin is René van ’t Hof helemaal niet te zien, want hij had na de tweede film wel genoeg van Kees Flodder. “Een van de redenen om de serie niet te doen was dat ik er anders helemaal niet meer vanaf zou komen, maar het heeft niets uitgemaakt.” Panorama vroeg Van ’t Hof in 2016 of hij nog weleens werd aangesproken over Flodder, aangezien de films nog ieder jaar op televisie komen. “Heel veel! Overal, altijd, dat houdt niet op en dat gaat de hele dag door. Ja, dat is vrij bizar. Iedere dag word ik wel twee of drie keer nageroepen.”

Van ’t Hof heeft een glansrijke carrière in het theater, maar dat ontgaat veel mensen. “Als mensen me op tv of in een film hebben gezien, krijg ik op straat te horen: Hey, doe je weer wat? Nou ja, ik heb de afgelopen dertig jaar lopen buffelen, maar oké. Het heeft iets frustrerends, maar daar heb ik me jaren geleden al bij neergelegd. De mensen die naar Flodder gingen, komen niet naar mijn theaterstukken. Wat ik allemaal ook heb gespeeld en wat ik nog ga spelen, de gemiddelde Nederlander zal mij altijd met Kees Flodder blijven associëren. Dan hebben we het over films uit 1986 en 1992...”

Wil je het hele artikel over Swiebertje lezen?  De nieuwe Panorama ligt nu in de winkel met daarin nog veel meer moois! Ook is die hier te bestellen.  Alleen benieuwd naar dit artikel? Lees dit artikel dan op Blendle..

Op de hoogte blijven van het laatste nieuws en mooie acties? Schrijf je dan nu in!
Onepass +

Dit is een OnePass artikel

Lees de artikelen van je favoriete magazines, waar je ook bent.

Meer over OnePass