Lifestyle

Denk je dat 'even de appjes van je vriendin checken' onschuldig is? Dit zegt het Nederlands strafrecht

Even de smartphone van je vriend of vriendin ontgrendelen om te spieken wie die late notificatie stuurde: het gebeurt in de beste relaties. Toch kun je die nieuwsgierigheid in Nederland maar beter heel snel de kop indrukken.

Florine Holtman
2 minuten
Privacy
Ter illustratie: een man die stiekem in de telefoon van zijn vriendin kijkt.
Ter illustratie: een man die stiekem in de telefoon van zijn vriendin kijkt.

Het Duitse Chip schreef onlangs al over de strenge Duitse aanpak, maar ook de Nederlandse wet is hierin onverbiddelijk.

Wat begon als een onschuldige jaloezie-check, kan zomaar eindigen in een rechtszaak wegens digitale inbraak.

En ja, daar staat gewoon een maximale gevangenisstraf van een jaar of een gepeperde geldboete op.

Digitaal inbreken bij je geliefde

Waar de wet vroeger alleen keek naar papieren enveloppen, is het Nederlandse Wetboek van Strafrecht inmiddels volledig digitaal volwassen. Het stiekem bekijken van andermans WhatsApp, e-mail of foto's valt onder artikel 138ab: computervredebreuk.

Zodra je een pincode, patroon of FaceID van een ander gebruikt of omzeilt zonder dat diegene daar expliciet toestemming voor heeft gegeven, pleeg je een misdrijf. Je breekt namelijk digitaal in op een computer (want dat is een smartphone). De wet maakt daarin geen uitzondering voor partners, hoe intiem de relatie aan de keukentafel ook is.

Duizend euro voor een blik in de post

Dat de rechtbank niet grapt met privacy, blijkt ook uit buitenlandse precedenten die naadloos aansluiten op onze eigen wetgeving. Een gepensioneerde vrouw uit Dortmund dacht ongestraft de fysieke post van haar buren te kunnen verzamelen en lezen, wat haar een strafrechtelijke veroordeling en een boete van 900 euro opleverde.

In Nederland is dat via artikel 201 (het briefgeheim) exact hetzelfde geregeld. Wie opzettelijk een gesloten brief opent die voor de buren of een huisgenoot bestemd is, riskeert ook hier een celstraf van maximaal een jaar.

Wanneer ga je wel of niet vrijuit

Betekent dit dat je direct de cel in moet als je per ongeluk een verkeerde brief opent die op de mat rondslingert? Gelukkig is de soep niet zo heet als hij wordt opgediend.

Het sleutelwoord in de Nederlandse wetgeving is opzet. Als een brief al open op tafel ligt, of als een telefoon onbeveiligd en zonder toegangscode op de bank ligt, is er strikt genomen geen sprake van het 'binnendringen' via een beveiliging.

Mocht je per ongeluk een envelop openscheuren omdat je dacht dat jouw naam erop stond, stop dan direct met lezen zodra je de fout inziet. Geef de post aan de juiste persoon en er is juridisch niets aan de hand.

Eerste hulp bij glurende ogen

Als je zelf het acute vermoeden hebt dat een jaloerse partner of een overdreven nieuwsgierige huisgenoot in jouw privégegevens snuffelt, is snel handelen cruciaal.

Het verzamelen van hard bewijsmateriaal, zoals het maken van screenshots van vreemde inlogpogingen, meldingen van gekoppelde WhatsApp-apparaten of het noteren van exacte tijdstippen, vormt de basis voor een sterke zaak. Hoewel een relatiecrisis meestal privé wordt uitgevochten, laat de wet zien dat de grens tussen gezonde nieuwsgierigheid en een strafblad flinterdun is. Laat die telefoon dus lekker liggen.