Zo trekt voormalig 'incassoman van de onderwereld' Boyd Brakel (64) nu criminelen het rechte pad op

Boyd Brakel (64) groeit op in de Amsterdamse hoerenbuurt. Moeder is prostituee, vader zit in het criminele circuit. Er is veel ruzie thuis, Boyd wordt mishandeld en door een familielid misbruikt. “Mijn zusje zat ook in de prostitutie, zij is na een overdosis in de gracht gegooid en verdronken.

Als jochie moest ik weleens ballonnetjes halen voor die hoeren – wist ik veel dat het condooms waren. Vanwege de mishandelingen werd ik in tehuizen geplaatst, maar ik liep overal weg. Op m’n 7de belandde ik in een tuchtschool. Ik huilde omdat ik m’n gezin miste, waarop twee groepsleiders me onder het bed trapten. Vanaf dat moment besloot ik: ik ga nooit meer huilen.

Op m’n 14de ging ik samenwonen, drie jaar later werd m’n dochter geboren – zelf zat ik inmiddels diep in het criminele circuit. Ik heb dus nooit kind kunnen zijn. Lezen en schrijven heb ik pas op m’n 40ste geleerd, tot die tijd verdiende ik m’n geld met verkeerde dingen.”

Incassoman van de onderwereld

Zijn eerste stap op het criminele pad doet Boyd als 6-jarig jochie in Arnhem, waar hij met z’n broer inbreekt bij een kantoorpand. “Mensen hadden ons naar binnen zien kruipen. De politie doorzocht het gebouw, wij hadden onszelf opgesloten op het toilet. Het geld dat we hadden gevonden, spoelden we door de wc. Toen ze de deur openbeukten, zagen ze twee kereltjes. De volgende dag stond op de voorpagina van de Arnhemsche Courant: ‘Inbrekers spelen verstoppertje’.” 

Zijn criminele cv is lang, Boyd is er niet trots op. Hij overvalt geldlopers, verhandelt én gebruikt drugs, werkt als portier en wordt vanaf een zeker moment ingezet als ‘incassoman van de onderwereld’. Met zijn 130 kilogram aan voornamelijk spiermassa en als bijna-winnaar van de Sterkste Man van Nederland-competitie is Boyd voor louche types de ideale persoon om in het geval van achterstallige inkomsten wat druk uit te oefenen.

“Je loopt de deur eruit en dan sta je opeens naast iemands bed met een wapen in je hand. Zoiets gaat altijd met grof geweld. Wat ik daarmee verdiende? Het grootste bedrag was iets van 110 duizend gulden. Maar het liep voor mij niet altijd goed af, hoor. Ik ben weleens met een slagersmes bewerkt waardoor ik bijna doodbloedde, m’n lippen zijn stukgeslagen, gaten in m’n hoofd, noem maar op. En het geld is al lang op. Toen ik in de gevangenis zat, is m’n huis leeggehaald. Ook andere kosten liepen door, dus toen ik weer op de radar verscheen, kwam al die ellende over me heen. Over anderhalf jaar hoop ik schuldenvrij te zijn. Ik ben 80 tot 100 procent afgekeurd en leef van giften.”

‘Het duurde een jaar of zeven voor ik uit de criminaliteit kon stappen. Ik zei: Het is klaar, knal me dan maar af, ik doe het niet meer’

Randje van de dood

Boyd wordt talloze keren opgepakt en moet in totaal vijftien jaar zitten. “Als je na lange tijd vrijkomt, begint de ellende pas. Ik werd op straat gezet, je redt je reet maar. Je komt nergens meer aan de bak. Je hebt geen bewijs van goed gedrag, huisvesting is ingewikkeld. Ik keek nog steeds op naar sommige jongens uit het circuit, maar schijn bedriegt. Het was elke dag hoeren en snoeren, list en bedrog. Verschillende vrienden van mij liggen onder de grond, zijn geliquideerd. Zo wilde ik niet eindigen. Toch duurde het uiteindelijk nog een jaar of zeven om uit die criminaliteit te stappen, want ik werd nog vaak gebeld of ik nog een klusje wilde doen. Op een dag zei ik: Het is klaar, knal me dan maar af, ik doe het niet meer.”

In 1999 krijgt Boyd door zijn stevige alcohol- en drugsgebruik een ernstige leverziekte, waardoor hij compleet aftakelt. Inmiddels is ook zijn eerste vrouw overleden. Boyd ligt op het randje van de dood en heeft daar vrede mee. Dan belt zijn zus onverwacht met de vraag of hij meegaat naar de kerk. Daar hoort Boyd tot drie keer toe een stem. “Die stem zei in mijn hoofd: Wees maar niet bang, ik genees je wel. Ik dacht: ben ik nou aan het doordraaien van alle drugs?” Later, tijdens een ziekenhuisopname, blijkt Boyd volledig genezen, tot verbazing van de artsen. 

“In de Bijbel las ik: je kunt niet twee koningen dienen, het is God of de wereld. Ik koos voor God. Uiteindelijk voel ik me door hem geholpen om elke dag te kiezen voor het goede in plaats van het verkeerde. Ik heb in miljoenenpanden gewoond, maar ik leefde altijd in onrust. Ik kende de nummerplaten van alle auto’s in de straat, en als ik een onbekend nummerbord zag, ging ik posten. Ik stond altijd op scherp, eigenlijk is dat geen leven. Nu heb ik eindelijk rust. Dat neemt niet weg dat ik mensen wel wat heb aangedaan, hè. Zo’n geldloper houdt vast iets over aan zo’n overval. Daar heb ik spijt van. Maar ik geloof dat God mij heeft vergeven.”

Traumatherapie

“Die bekering lijkt mooi en aardig, maar ik ben nog steeds in herstel, broer. Ik heb net vijf maanden EMDR gevolgd, traumatherapie. Eigenlijk vooral voor al die schietpartijen, arrestaties en messteken – ik heb bijna 200 littekens. Ik werd getriggerd door een bovenbuurman die wat zwaars liet vallen. Vroeger heb ik arrestatieteams naar binnen gehad, die gooien dan een soort bom naar binnen. Dus bij die klap van m’n bovenbuurman begon m’n hele lichaam te protesteren. Ik moest een fles drank hebben om m’n lichaam tot rust te krijgen. Ik schoot meteen terug in m’n oude reflexen. Als er op dat moment iemand naar binnen was gestapt, had ik ’m in mekaar geslagen… Ik zie dat voorval als God die bij mij de vinger op de zere plek legde: hier moet je mee aan de slag, jongen. Vandaar die traumatherapie. 

Ik moet lichtjes volgen met m’n ogen en ondertussen over mijn nare ervaringen praten. Best wel heftig, het misbruik en de mishandelingen uit mijn jeugd kwamen weer boven. Er gaat een wereld voor me open, broer. Ik zat altijd maar in m’n hoofd, was altijd op m’n hoede, had last van talloze lichamelijke klachten, sliep 25 jaar lang maar twee, drie uur per nacht. Maar dankzij die EMDR slaap ik sinds een week of drie weer vijf, zes uur per nacht. En ik hoor opeens de vogels weer fluiten.”

Bidden via de telefoon

In de gevangenis hielp Boyd jongens al met sporten, waarna hij ze zag opknappen. Daarom neemt hij tegenwoordig elke twee maanden een paar jongens onder z’n hoede. “Dan moet ik zelf ook aan de bak! Ik ben 64 jaar en 117.8 kilo, maar ze kunnen ’t nog steeds niet van me winnen. Eigenlijk moet ik een nieuwe rechterschouder, daar is destijds een kogel doorheen geschoten, dus met bankdrukken houdt het met zes keer 90 kilo op. Het hoeft ook niet meer zo zwaar allemaal. Ik doe hoge setjes twintig, 25 herhalingen, puur op de pomp, goed aanspannen. Mijn conditie is m’n kracht, bij hoge setjes ploffen die jongens uit mekaar. 

Als ik ze heb afgemat, nodig ik die jongens bij me thuis uit en gaan we in gesprek. Ik spreek hun taal, dat helpt. Op mijn celdeur stond H.G., Hopeloos Geval. Nu staat er H.G., Heilige Geest, op m’n deur. Kortom: er is een weg terug! Dat vertel ik ze. Ik merk dat ze denken: als het voor hem is weggelegd, dan ook voor mij. Als ze vervolgens tot geloof komen, zoek ik een kerk voor ze uit zodat ze goede mensen om zich heen hebben. Met andere jongens die nog vastzitten, bid ik via de telefoon. Ze vinden het fijn om iemand te bellen die hen niet veroordeelt. Een beetje bewogenheid, een beetje liefde en een luisterend oor.”