Afscheid van Vught? Waarom Willem Holleeder de EBI mogelijk moet verlaten

Hoewel het Openbaar Ministerie (OM) Holleeder het liefst tot zijn laatste snik in de cel van Vught ziet zitten, lijkt de juridische werkelijkheid hem nu een ontsnappingsroute te bieden. In 2022 werd de Amsterdamse beroepscrimineel definitief veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf voor zijn rol in vijf liquidaties. Maar een levenslange straf betekent niet automatisch een levenslang verblijf in de EBI.

De truc van de advocaat

Het is advocate Chaimae Ihataren die een stok in de spaken van justitie heeft gestoken. Ze spande een procedure aan bij de Raad voor Strafrechttoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) en kreeg daar vorig jaar juni al een belangrijke handreiking. De RSJ oordeelde namelijk dat hoe langer iemand in de EBI zit (Holleeder zit er al sinds 2014), hoe zwaarder de argumenten moeten zijn om hem daar te houden. Dat schrijft John van den Heuvel donderdagmiddag in De Telegraaf.

"De EBI is bedoeld als uitzondering en niet als permanente detentiesituatie," aldus zijn raadsvrouw tegen de krant.

Staat het OM met lege handen?

Het OM heeft tot februari de tijd om met keiharde bewijzen te komen dat Holleeder vanuit zijn cel nog steeds een groot gevaar vormt voor de maatschappij. Bronnen melden echter aan De Telegraaf dat het OM "niet of nauwelijks" met nieuwe dreigingsinformatie over de brug kan komen.

De angst dat Holleeder zijn zussen Astrid en Sonja alsnog iets aan wil doen, weegt juridisch gezien na al die jaren blijkbaar niet meer zwaar genoeg om het strengste regime van Nederland te rechtvaardigen.

Bekijk ook

Astrid Holleeder doet opvallende uitspraken over criminele broer: 'Van mij hoeft hij niet in de EBI te blijven' | Panorama

Geen vlag en wimpel

Mocht Holleeder inderdaad vertrekken uit Vught, dan betekent dat niet dat hij morgen al direct tussen de kaartende boeven in een recreatiezaal zit. Het scenario ziet er als volgt uit: Holleeder zal volgens Van den Heuvel mogelijk terechtkomen op een Afdeling Intensief Toezicht (AIT). De misdaadverslaggever schrijft dat op deze afdeling "ook een soort EBI-regime heerst."

Dat zou inhouden dat er weinig tot geen ongecontroleerd contact mogelijk is voor De Neus met de buitenwereld. Daarnaast worden gevangenen hier scherper gecontroleerd dan op een reguliere afdeling.

Het blijft een bizar vooruitzicht: de man die jarenlang de onderwereld in een ijzeren greep hield en door zijn eigen familie werd verraden, zou binnen afzienbare tijd zomaar een stukje van zijn ‘vrijheid’ kunnen terugkrijgen binnen de muren van de bajes. Wordt ongetwijfeld vervolgd.