Hoe Zit Dat? De witte muur

   6236  

Het is hét gevaar tijdens de wintersport, naast een enkele dronken snowboarder: lawines. Hoe ontstaan die dodelijke muren van sneeuw? Een GRATIS voorstukje van het verhaal uit de nieuwe Panorama.

Topzwaar

Stel: u bent op wintersport, gaat roetsjend van een piste omlaag en hoort opeens overal om u heen gerommel. In uw ooghoeken ziet u een witte muur met zo'n rotgang omlaag komen en voor u het beseft bent u bedolven onder een metersdikke laag sneeuw. Als u het na weet te vertellen, kunt u zeggen dat u zojuist een lawine hebt meegemaakt.

Bij het ontstaan van lawines spelen meerdere factoren een rol. llereerst zit het hem in het verschil in sneeuwlagen, op de ene plek van een berg valt nu eenmaal meer sneeuw dan op een andere. Door invloed van zon, warmte en wind wijzigt de samenstelling van de sneeuw, waardoor die samengesperst ijs of juist papperig en waterig wordt. Door de schommelingen van de elementen kan het voorkomen dat een sneeuwlaag opeens los raakt van de ondergrond, waarna zwaartekracht haar werk doet en het geheel omlaag raast. Lawines komen het meest voor kort na heftige sneeuwval waarbij minimaal twintig centimerer sneeuw valt. De massa wordt topzwaar en scheurt het los van de berg. Wanneer een skiër zich op of vlak onder dat sneeuwvlak bevindt, is hij of zij kansloos en gaat mee omlaag in de tonnen sneeuw- en ijskristallen. Omdat een lawine alles op haar pad meeneemt - bomen, stenen, skiërs - is de overlevingskans klein. Verreweg de meeste slachtoffers overlijden niet doordat ze zijn meegesleurd, maar door onderkoeling.

Lees ook: Hoe Zit Dat? De stad van de zonden

130
Een lawine haalt binnen vijf seconden een snelheid van 130 kilometer per uur.

150
Jaarlijks komen gemiddeld 150 mensen om het leven door lawines. In vrijwel alle gevallen betreft het skiërs of wandelaars.

Overlevingskans

De overlevingskans van een lawineslachtoffer daalt met het verstrijken van de tijd. Mensen die in de eerste achttien minuten boven weten te komen overleven in negentig procent van de gevallen. Na drie kwartier komt nog maar een derde van de slachtoffers levend uit de sneeuw vandaan. Kort na de redding bestaat overigens nog steeds een groot gevaar van overlijden, de zogeheten reddingsdood. Daarbij brengt de weer op gang komende bloedcirculatie ineens zoveel afvalproducten van de stofwisseling uit de ledematen terug naar de centrale organen, dat deze vergiftigd raken en afsterven.

Lees ook: Hoe Zit Dat? Brandende hemel

Lees het in Panorama

Benieuwd naar het complete verhaal over lawines? Lees het artikel van onze redacteur Dennis de Vos in editie 7 van Panorama, die nu in de winkels ligt. Je kunt het blad ook via onze website bestellen, of op Blendle lezen.

  • Y.M. Osterloh